maandag 28 juli t/m 2 augustus (geschreven op 4 augustus)
Zes en drie, dat zijn de verdiepingen waar ik het gros van mijn tijd doorbreng: mijn appartement thuis en mijn kantoor op werk. Thuis neem ik meestal de lift. Op het werk pak ik nooit de lift, ook niet als ik incidenteel hoger dan de derde moet zijn.
Soms, als de lift op de tweede verdieping stopt om iemand op te pikken, betrap ik mezelf erop dat ik diegene veroordeel. Luilak. Eigenlijk best hypocriet, want bij welke verdieping is het eigenlijk nog geoorloofd om de lift te nemen in plaats van de trap? Als je fit bent, doe je de eerste sowieso lopend. De tweede en derde wat mij betreft ook. Maar waarom houdt het dan ineens op bij de vierde? Simpelweg omdat ik dat bedacht heb?
Sporadisch neem ik thuis uit principe ook de trap. Meestal naar beneden, maar af en toe, omwille van de uitdaging, ook naar boven. Toch sta ik al snel weer in de lift zodra het even lastig wordt – na het sporten, of op de terugweg van het boodschappen doen bijvoorbeeld. Sneller is het niet, gezonder evenmin. Alleen makkelijker, maar niet leuker. Bewegen is leuk. En gezond.
Dus waarom pak ik eigenlijk niet vaker de trap? Hoe suf het misschien ook lijkt: ik vind dit een uitstekende en laagdrempelige uitdaging. Daarom besluit ik een week lang liftloos door het leven te gaan.
Aangezien ik mijn vergeetachtigheid en de neiging om terug te vallen in oude gewoontes zie als een groot risico op falen, schrijf ik een herinnering op een bord in de keuken, in mijn agenda én in de notities op mijn telefoon: geen lift. Bovendien werpt mijn vriendin soms een blik als ik de deur uitloop, om te checken of ik wel echt de trap neem.
Dat werkt, en zo kan ik met trots zeggen dat ik inmiddels al acht dagen ‘clean’ ben van de lift. Zelfs met de extra uitdaging dat het hoofdstation recent is verbouwd. Waar ik voorheen gelijkvloers naar mijn perron kon lopen, kom ik nu onderweg meerdere roltrappen tegen. Gelukkig zijn er ook gewone trappen, en die zijn vaak rustiger én sneller; wat mijn ongeduldigheid uitstekend in de hand werkt.
Ondanks deze successen heb ik na deze week nog steeds geen antwoord op de vraag vanaf welke verdieping het geoorloofd is de lift te pakken. Ik heb de afgelopen week geen verdieping hoger dan zes betreden. Bovendien is één week best kort, en het traplopen makkelijker dan gedacht. Dus ik verleng de ‘uitdaging’ tot een moment dat ik nog niet heb vastgesteld.
De trap is sneller. Makkelijker dan je denkt. Dit is een typisch voorbeeld van het ‘Bannister-effect’: het doorbreken van een mentale barrière kan leiden tot een verandering in perceptie en gedrag. Toegegeven, het mist wat nuance, bij een volwaardig Bannister-effect worden ook anderen geïnspireerd om hun grenzen te verleggen. Vooralsnog heb ik alleen mezelf in beweging gekregen.
En de lift? Die heeft blijvende reputatieschade opgelopen. Die kooi van Faraday mijd ik. Bijkomend voordeel: mijn telefoonverbinding blijft werken en de kans dat ik ooit vast kom te zitten, is fors gedaald. Bijkomend nadeel: ik ben iets minder vaak beschermd tegen statische ontladingen zoals bliksem.
p.s. op 03-09-2025 heb ik voor het eerst de lift/roltrap gepakt voor de 2e verdieping omdat ik op Schiphol dacht alleen met de roltrap naar boven te kunnen. Sindsdien pak ik op sommige plekken nog steeds nooit de lift, en op andere plekken vaker.